Viva Zorggroep wil 650 thuiszorgmedewerkers ontslaan en hen na dit ontslag voor 20% minder salaris weer aannemen. Door bij een aanbestedingsprocedure onder de kostprijs te offreren, kan zij de gewenste zorg niet meer leveren. Daar waar de zorg plaatsvindt, aan bed en huis, wordt de oplossing gezocht en moeten mensen bloeden. Is er een beter voorbeeld van de falende marktwerking in de zorg?

 

Sinds de invoering van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning in 2007 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de thuiszorg en kopen sindsdien via aanbestedingen zorg in bij aanbieders. Zo schakelt de gemeente Haarlem thuiszorgmedewerkers van de Viva Zorggroep in bij het overnemen van huishoudelijke taken en het helpen bij de lichamelijke verzorging. De larmoyante thuisorganisatie stelt dat als zij niet had meegedaan met de aanbesteding of een hoger tarief had neergezet, zij het risico liep geen contract te kunnen verwerven. Ook bij deze keuze zouden ontslagen vallen. Het was dus kiezen uit twee kwaden. Je hoeft niet cum laude in de bedrijfseconomie afgestudeerd te zijn om te weten dat offreren onder de kostprijs het begin van het einde is. Aan de andere kant van de onderhandelingstafel zat waarschijnlijk een gemeenteambtenaar met een rekenmachine in zijn hand. De gemeente Haarlem weigert dan ook in deze situatie mee te denken aan een oplossing en houdt de Viva Zorggroep aan haar afspraken.

 

Net zoals bij de casus tussen TNT, Sandd en Selectmail komt ook hier de level playing fields- discussie om de hoek kijken. In haar scriptie, Level playing field: Een nader onderzoek naar verschillen tussen aanbieders van medisch specialistische zorg, komt Ingrid van Liedorp in 2006 met de volgende definitie die volgens haar door de overheid ook aangehouden moet worden: ‘een level playing field is een marktsituatie (een speelveld) waar voor alle partijen die zich in een zelfde positie ten opzichte van die markt bevinden, dat wil zeggen toetreders ten opzichte van toetreders en zittende spelers ten opzichte van zittende spelers, dezelfde regels gelden, waardoor zij een gelijke uitgangspositie hebben om met elkaar te concurreren’.

 

Goede zorg heeft zijn prijs en volgens Viva Zorggroep gaat dat verder dan alleen maar het lappen van ramen. En daar heeft zij zeker een punt. Omdat haar medewerkers jarenlang actief zijn in de zorg heeft de organisatie te maken met opgebouwde rechten. Nieuwe aanbieders hebben die niet en kunnen daardoor ver onder kostprijs van gesettelde zorgaanbieders offreren. Zij zouden dan ook de ontslagen medewerkers bij Viva Zorggroep met open armen, maar wel tegen een lager salaris, ontvangen. En zie daar de kiem voor een zorgwekkende ontwikkeling.

 

De Pvda van de gemeente Castricum heeft een meldpunt ingesteld waar medewerkers van de Viva Zorggroep met al hun klachten en vragen terecht kunnen. Verkiezingretoriek? Laat de politiek en de betrokken partijen de koppen bij elkaar steken en nadenken hoe deze uitwassen voorkomen kunnen worden. Gemeentes en thuiszorgsituaties zijn aan elkaar overgeleverd en omdat hij die betaalt, bepaalt gaan zorgaanbieders aan het kortste eind trekken en blijven op termijn de zorgbehoevenden verstoken van passende zorg. En dat kan niet de bedoeling zijn van marktwerking in de zorg. Eén tien voor de contractpartijen, dus allebei een 5, gewoon onvoldoende.